Een lekkend vat, een omgevallen jerrycan of gemorste olie: bij een lekkage wilt u direct kunnen handelen. Een goed samengestelde spill kit zorgt dat de juiste middelen binnen handbereik zijn om een lekkage snel te beheersen. Maar wat moet er precies in een spill kit zitten? Dat hangt vooral af van de vloeistoffen waarmee u werkt en de mogelijke omvang van een lekkage. In dit artikel helpen we u de juiste spill kit samen te stellen.
Wat is een spill kit?
Een spill kit is een verzameling hulpmiddelen waarmee u gemorste of gelekte vloeistoffen kunt indammen en opnemen. De inhoud wordt afgestemd op de vloeistoffen die binnen uw bedrijf aanwezig zijn. Denk aan olie en brandstoffen, maar ook aan waterige vloeistoffen of agressieve chemicaliën.
Het doel is om bij een incident niet eerst losse materialen bij elkaar te hoeven zoeken. Medewerkers kunnen direct beschikken over geschikte absorptiemiddelen en andere benodigdheden om verspreiding van de vloeistof te beperken.
Begin bij het type vloeistof
Niet ieder absorptiemiddel is geschikt voor iedere lekkage. Voordat u een spill kit samenstelt, moet daarom duidelijk zijn welke vloeistoffen op de betreffende werkplek kunnen vrijkomen.
| Type spill kit | Geschikt voor |
|---|---|
| Universeel | Veel waterige en niet agressieve industriële vloeistoffen |
| Olie | Olie, brandstoffen en andere vloeistoffen op oliebasis |
| Chemicaliën | Agressieve of onbekende chemische vloeistoffen, afhankelijk van de productspecificaties |
Controleer bij chemicaliën altijd het veiligheidsinformatieblad en de bestendigheid van het gekozen absorptiemateriaal. Alleen de aanduiding ‘chemisch’ is niet voldoende om te bepalen of een product geschikt is voor iedere stof.
Welke absorptiemiddelen horen in een spill kit?
De kern van een spill kit bestaat uit absorptiemiddelen. Daarbij is een combinatie van verschillende vormen vaak praktischer dan één soort materiaal. Een lekkage moet namelijk eerst worden tegengehouden en daarna worden opgenomen.
Afhankelijk van uw situatie kunt u denken aan:
- Absorptiedoeken voor kleinere lekkages en het opnemen van restvloeistof
- Absorptierollen voor grotere oppervlakken en werkzones
- Absorptieslangen om een lekkage in te dammen en verspreiding te beperken
- Absorptiekussens voor grotere hoeveelheden vloeistof op één plek
- Absorptiekorrels wanneer losse absorptie voor de toepassing geschikt is
Welke combinatie nodig is, hangt af van de werkplek. Rond machines met een beperkte kans op kleine olielekkages is een andere samenstelling logisch dan bij een opslagplaats met meerdere vaten chemicaliën.
Vergeet persoonlijke beschermingsmiddelen niet
Een vloeistof opruimen betekent dat een medewerker dicht bij de gelekte stof komt. Geschikte persoonlijke beschermingsmiddelen kunnen daarom onderdeel zijn van de spill kit of direct naast de kit beschikbaar worden gehouden.
Denk bijvoorbeeld aan geschikte handschoenen en oogbescherming. Welke bescherming nodig is, verschilt per stof en situatie. Het veiligheidsinformatieblad geeft informatie over de benodigde persoonlijke bescherming. Bij een stof of incident waarvoor medewerkers niet zijn opgeleid of beschermd, is zelf opruimen niet vanzelfsprekend de juiste keuze.
Wat heeft u nodig om het afval op te ruimen?
Na het absorberen is het incident nog niet afgehandeld. Gebruikte absorptiemiddelen zijn verontreinigd met de gelekte vloeistof en moeten veilig worden verzameld en afgevoerd volgens de regels die voor de betreffende stof gelden.
Voeg daarom geschikte afvalzakken of afsluitbare opvangmiddelen aan de spill kit toe. Ook hulpmiddelen zoals een schep, stoffer of materiaal om de verontreinigde zone te markeren kunnen nuttig zijn. Zo voorkomt u dat medewerkers na het indammen van de lekkage alsnog naar ontbrekende materialen moeten zoeken.
Hoe groot moet uw spill kit zijn?
Een spill kit voor een kleine werkbank hoeft niet dezelfde capaciteit te hebben als een kit naast een opslagplaats met meerdere vaten. Kijk daarom naar het realistische lekkagescenario op de locatie. Welke verpakking kan lek raken en hoeveel vloeistof kan daarbij vrijkomen?
Let bij het kiezen van absorptiemiddelen op de opgegeven absorptiecapaciteit. Houd daarnaast rekening met de manier waarop een lekkage zich kan verspreiden. Een kit met voldoende absorptievermogen heeft weinig waarde wanneer er onvoldoende materiaal aanwezig is om de vloeistof eerst in te dammen.
Waar plaatst u een spill kit?
Een complete spill kit aan de andere kant van het bedrijfspand helpt weinig wanneer iedere seconde telt. Plaats de kit daarom op een goed bereikbare en herkenbare locatie in de buurt van plekken waar een lekkage kan ontstaan.
Denk aan opslagruimtes voor gevaarlijke stoffen, laad en losplaatsen, werkplaatsen, productielijnen en locaties waar vaten of jerrycans worden gebruikt. Zorg dat medewerkers weten waar de spill kits staan en voor welke vloeistoffen ze bedoeld zijn.
Checklist: wat hoort er in een spill kit?
Gebruik deze checklist als uitgangspunt en pas de inhoud aan op de stoffen en risico’s binnen uw bedrijf.
☐ Geschikte absorptiedoeken voor de aanwezige vloeistoffen.
☐ Absorptieslangen om lekkages in te dammen.
☐ Aanvullende absorptiemiddelen met voldoende capaciteit.
☐ Geschikte handschoenen en andere benodigde PBM.
☐ Afvalzakken of afsluitbare middelen voor verontreinigd materiaal.
☐ Hulpmiddelen om opgenomen vloeistof en absorptiemateriaal te verzamelen.
☐ Materiaal om de verontreinigde omgeving indien nodig af te zetten of te markeren.
☐ Duidelijke instructies voor gebruik en opvolging van een incident.
Controleer de spill kit na ieder gebruik en vul verbruikte materialen direct aan. Ook een ongebruikte kit verdient periodiek controle, zodat de inhoud compleet, herkenbaar en direct inzetbaar blijft.
Een spill kit is onderdeel van uw voorbereiding
De juiste spill kit wordt bepaald door het risico op de werkplek. Kijk naar de aanwezige vloeistoffen, mogelijke hoeveelheid bij een lekkage en de manier waarop medewerkers veilig kunnen handelen. Voor olie heeft u andere absorptiemiddelen nodig dan voor bepaalde chemicaliën.
Combineer een spill kit waar nodig met passende lekbakken en andere opvangvoorzieningen. Daarmee voorkomt u lekkages niet altijd, maar kunt u verspreiding en gevolgen beter beheersen.
Hulp nodig bij het kiezen van absorptiemiddelen?
Weet u niet welke absorptiemiddelen of spill kit past bij de vloeistoffen binnen uw bedrijf? De Milieu Concurrent helpt u graag bij het kiezen van een passende oplossing voor uw werkplek, opslagruimte of productieomgeving.
Neem contact met ons op voor vrijblijvend advies over spill kits, absorptiemiddelen en opvangvoorzieningen.
